Από την "Ελευθεροτυπία":
Απάντηση στη συνέντευξη του καλλιτεχνικού διευθυντή της Εθνικής Λυρικής Σκηνής, Τζοβάνι Πάκορ, («Ελευθεροτυπία» 22ης Ιουνίου) έστειλε ο εκπρόσωπος της Ορχήστρας στο διοικητικό συμβούλιο της ΕΛΣ, Θοδωρής Μαυρομμάτης.
Δηλώνει αγανακτισμένος υποστηρίζοντας ότι «ο κ. Πάκορ με τη συνέντευξη αυτή θέτει τον εαυτό του εκτός Λυρικής Σκηνής» και επισημαίνει «τις τεράστιες ευθύνες που βαραίνουν τον κ. Πάκορ εφόσον συμμετείχε χωρίς αντιρρήσεις στο προηγούμενο Δ.Σ., το οποίο μέσα σε δύο χρόνια ανέβασε το έλλειμμα της ΕΛΣ από περίπου 900.000 ευρώ σε περίπου 13.000.000 ευρώ ».
Αναφέρει μεταξύ άλλων:
* Οικονομικά: «Ο κ. Πάκορ κόστιζε μέχρι πρόσφατα στην ΕΛΣ πάνω από 12.000 ευρώ μηνιαίως, αφού εκτός από τις 8.500 ευρώ μισθό η ΕΛΣ του κάλυπτε ενοίκιο (1.300 ευρώ μηνιαίως), φως-νερό-τηλέφωνο, κινητό τηλέφωνο, ADSM, ασφαλιστικές εισφορές, έξοδα παράστασης, διάφορα μικροέξοδα, ενώ του παρείχε και αυτοκίνητο. Με αυτές τις παροχές ο κ. Πάκορ ουδέποτε εξέφρασε την παραμικρή αντίρρηση για τις υπερτιμημένες και πανάκριβες παραγωγές που σήμερα μνημονεύει. Ποτέ δεν εξέφρασε αντιρρήσεις όταν αφήνοντας επί 9 μήνες το ΙΚΑ απλήρωτο η ΕΛΣ σύναπτε δάνεια με τράπεζες για να πραγματοποιήσει παραγωγές. Οταν ανακοινώθηκε το τεράστιο έλλειμμα, ο κ. Πάκορ αποφάσισε να λειτουργήσει νέους τομείς με σκανδαλώδεις συμβάσεις και τεράστιο κόστος. Σύναψε συμβάσεις στα όρια του παρανόμου με τριετή διάρκεια το φθινόπωρο του 2009 και τροποποίησε τη σύμβαση του καλλιτεχνικού συμβούλου του, επεκτείνοντάς τη σε διάρκεια και μετά τη λήξη της δικής του θητείας.
»Στα μέσα του φθινοπώρου και σε μια αδιέξοδη οικονομική κατάσταση του ζητήθηκε από το Δ.Σ. η τροποποίηση του καλλιτεχνικού προγραμματισμού. Προτίμησε να λειτουργήσει με "καλλιτεχνικά κριτήρια". Ανακοίνωσε τον προγραμματισμό και δυστυχώς δεν μπόρεσε να τον υλοποιήσει. Αποτέλεσμα οι πρόσφατες παλινωδίες με ακυρώσεις και επαναλήψεις παραγωγών προκειμένου να εξασφαλιστεί η μισθοδοσία των εργαζομένων».
* Ακροπόλ: «Ο κ. Πάκορ για την καλλιτεχνική περίοδο 2009-2010 είχε προγραμματίσει για το θέατρο "Ακροπόλ", για την οπερέτα και την παιδική σκηνή, διάρκεια από Δεκέμβριο έως Φεβρουάριο. Η παράταση μέχρι και τέλος Απριλίου έγινε ύστερα από πιέσεις των εργαζομένων και του Δ.Σ.
Στις διαπραγματεύσεις με τον ιδιοκτήτη του "Ακροπόλ" δεν μετείχε ο κ. Πάκορ, αλλά ο πρόεδρος του Δ.Σ. κ. Νίκος Μουρκογιάννης. Το τελικό ποσόν της διαπραγμάτευσης ήταν 350.000 ευρώ ετησίως. Δεν ήταν μόνο αυτός ο λόγος που βάρυνε στην απόφαση της μη ανανέωσης της σύμβασης, αφού υπήρχε και αρνητική εισήγηση της επιτροπής ανασυγκρότησης. Για την καλλιτεχνική περίοδο 2008-2009 τα έσοδα από το Ακροπόλ ήταν 1.123.456, ενώ τα έξοδα ήταν 2.540.551 ευρώ. Συνεπώς, ο κ. Πάκορ δίδει αναληθή στοιχεία.
Το Δ.Σ. δεν πήρε απόφαση για κλείσιμο της οπερέτας και της παιδικής σκηνής. Οι σκηνές αυτές απασχολούσαν 150 εργαζομένους με εξάμηνες συμβάσεις ορισμένου χρόνου. Ο στόχος, λόγω οικονομικής δυσχέρειας, είναι να στελεχωθούν από το μόνιμο δυναμικό της ΕΛΣ και να ενταχθούν στον προγραμματισμό της κεντρικής σκηνής».
* Ακύρωση περιοδείας στο Βισμπάντεν: «Για να πραγματοποιηθεί θα έπρεπε να δεσμευτεί μεγάλο μέρος της μισθοδοσίας των εργαζομένων».
* Ακύρωση συμπαραγωγής με Ελληνικό Φεστιβάλ: «Αλλη μια υπερτιμημένη παραγωγή με κόστος που θα πλησίαζε το 1.000.000 ευρώ ευτυχώς απεφεύχθη. Η "Νόρμα" δεν ξεπέρασε μαζί με το διαφημιστικό κόστος τα 350.000 ευρώ. Τον Μάιο του 2009 η ΕΛΣ είχε από την παραγωγή της "Αΐντα" στο Ηρώδειο έλλειμμα 150.770 ευρώ, ενώ φέτος από την παραγωγή της "Νόρμα" κέρδος 580.000 ευρώ».
* Μη ανανέωση σύμβασης του Δημήτρη Τηλιακού: «Βαραίνει αποκλειστικά τον κ. Πάκορ. Στο Δ.Σ. ουδέποτε τέθηκε θέμα ανανέωσης ή μη της συγκεκριμένης σύμβασης. Οσον αφορά τη σύμβαση της διοικητικής υπαλλήλου, η σχετική πρόταση τέθηκε με κοινή εισήγηση του ιδίου του κ. Πάκορ και του προέδρου και ενώ ο υπογράφων διαφώνησε έντονα και μειοψήφησε, ο ίδιος δεν εξέφρασε έναντι αυτών των αντιρρήσεων την παραμικρή αντίθεση». *
-------------------------------------------------------------------------------------
Είναι εξίσου εντυπωσιακά αυτά που αποκαλύπτει ο κύριος Μαυρομμάτης, μέλος του Δ.Σ. της Λυρικής Σκηνής. Οι καταγγλίες είναι βαρύνουσας σημασίας καθότι ο κύριος Μαυρομμάτης είναι σε θέση να γνωρίζει εκ των έσω την κατάσταση μια και ήταν και μέλος του προηγούμενου Δ.Σ. το οποίο σημειωτεόν πρέπει να είχε εγκρίνει και τις υψηλότατες αμοιβές του κυρίου Πάκορ. Και είναι και εντυπωσιακό μια και σαν αρχηγός κόμματος, μού έρχεται στο μυαλό ο Ανδρέας Παπανδρέου που κάθε τόσο κατέβαζε από το τρένο όσους του πήγαιναν κόντρα, προαναγγέλει την απόλυση του κυρίου Πάκορ από το πόστο του καλλιτεχνικού διευθυντή.
Είναι αλήθεια ότι ο κύριος Πάκορ στη διάρκεια της θητείας του έκανε πολύ λίγες παρεμβάσεις στην κατάσταση που επικρατούσε στην ΕΛΣ. Αντικατέστησε το μακαρίτη Στέφανο Λαζαρίδη και όταν ανέλαβε ήταν κάτι σαν βοηθός, στην πραγματικότητα το καλλιτεχνικό άλλοθι του Οδυσσέα Κυριακόπουλου, πρώην προέδρου του ΣΕΒ και εκείνη την εποχή προέδρου του Δ.Σ. της ΕΛΣ. Ο Κυριακόπουλος ήταν ο ισχυρός άνδρας της ΕΛΣ και αυτός που έπαιρνε τις αποφάσεις που αφορούσαν θέματα προϋπολογισμού, την ενοικίαση των πανάκριβων νέων γραφείων στην Πανεπιστημίου για παράδειγμα. Ο κύριος Πάκορ έδινε την εντύπωση ενός ανθρώπου που απλά διεκπεραιώνει. Μέχρι την προχθεσινή συνέντευξη η οποία όπως ήταν αναμενόμενο επέσειρε την μήνιν του προέδρου του Δ.Σ. του σωματείου των μουσικών της ορχήστρας και μέλους εξ οφίτσιο του Δ.Σ. της Λυρικής.
Υ.Γ. Τα καλλιτεχνικά κριτήρια ο κύριος Μαυρομμάτης τα βάζει σε εισαγωγικά. Ας μην ξεχνάμε και το παρελθόν του. Διαβάστε και εδώ και εδώ και εδώ. Έτσι για να μην ξεχνιόμαστε...
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα πολιτισμός. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα πολιτισμός. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Σάββατο 26 Ιουνίου 2010
Τετάρτη 23 Ιουνίου 2010
«Το Δ.Σ. της Λυρικής είναι επικίνδυνο για το θέατρο»
Της ΦΩΤΕΙΝΗΣ ΜΠΑΡΚΑ
Ο καλλιτεχνικός διευθυντής της Εθνικής Λυρικής Σκηνής, Τζοβάνι Πάκορ, είναι ο μόνος που δεν έχει μιλήσει αυτή την κρίσιμη για το θέατρο περίοδο. Αν και είδε το έργο του να ακυρώνεται από τη μία μέρα στην άλλη, αποφάσισε συνειδητά να μην αντιδράσει μέχρι να δει τι μέτρα θα έπαιρνε το νέο διοικητικό συμβούλιο. Σήμερα με βεβαιότητα υποστηρίζει ότι οι «επιλογές τους είναι επικίνδυνες για το θέατρο».
Συγκεκριμένα τρεις αποφάσεις του νέου Δ.Σ. θεωρεί λανθασμένες και αδικαιολόγητες. Το κλείσιμο του θεάτρου «Ακροπόλ», τη ματαίωση της συμπαραγωγής της ΕΛΣ με το Ελληνικό Φεστιβάλ για μια άλλη όμως «Νόρμα» από αυτή που ανέβηκε στο Ηρώδειο και την ακύρωση της περιοδείας στο Φεστιβάλ του Βισμπάντεν στη Γερμανία.
«Το "Ακροπόλ" κοστίζει στην ΕΛΣ περίπου 250.000 ευρώ το χρόνο» εξηγεί. «Αν το ζητούμενο είναι ένα φτηνό θέατρο, τέτοιο είναι το "Ακροπόλ". Εκανα διαπραγματεύσεις με τον ιδιοκτήτη του και για τη νέα σεζόν μάς το νοίκιαζε στη μισή τιμή. Από 535.000 ευρώ στις 250.000 ευρώ το χρόνο. Φέτος, με το "Μικρόβιο της Αγάπης" του Κώστα Γιαννίδη είχαμε εισπράξεις από εισιτήρια ένα εκατομμύριο ευρώ, για την ακρίβεια 998.000. Το κόστος της παραγωγής ήταν 1.030.000 ευρώ. Και μιλάμε για εκατοντάδες παραστάσεις κάθε μέρα για όλους τους κατοίκους της Αττικής. Ηταν μια λάθος απόφαση, 100%. Και κανένας δεν με ρώτησε...»
Εχει όντως ευρύ κοινό το «Ακροπόλ», αλλά επικερδές δεν είναι. «Θέατρο χωρίς επιχορήγηση, κρατική ή ιδιωτική, δεν υπάρχει πουθενά στον κόσμο» απαντά. «Εκτός από την Arena di Verona, που είναι μοναδική στο είδος της». Από εκεί άλλωστε ήρθε στην Αθήνα ο 53χρονος Τζοβάνι Πάκορ πριν από δυόμισι χρόνια. Από το 2002 κατείχε τη θέση του καλλιτεχνικού συντονιστή. Ο διάσημος θεσμός για τις 50 παραστάσεις που δίνει κάθε καλοκαίρι «κόβει» κάθε μέρα κατά μέσο όρο 11.000 εισιτήρια, τα οποία αποφέρουν ημερησίως 550.000 ευρώ, ήτοι 26 εκατ. ευρώ τη θερινή σεζόν!
Αντίθετα, «σε ένα θέατρο όπως το "Ολύμπια", με 700 θέσεις, είναι αδύνατον η παραγωγή να είναι κερδοφόρα» λέει ο Τζοβάνι Πάκορ. Και ρίχνει το γάντι στους πολιτικούς. «Ενας οργανισμός, όπως η Εθνική Λυρική Σκηνή, είναι σαν την Εθνική Αμυνα. Δεν φέρνει χρήματα. Είναι εθνική περιουσία και όχι υπερβολή...»
Εντονα δυσαρεστημένος είναι και με την απόφαση του Δ.Σ. της ΕΛΣ να ακυρώσει τη συμπαραγωγή με το Ελληνικό Φεστιβάλ. «Με τον Γιώργο Λούκο καταλήξαμε από κοινού στη "Νόρμα" με σκηνοθέτη τον Γιάννη Κόκκο. Για πρώτη φορά στην ιστορία της Λυρικής το Ελληνικό Φεστιβάλ θα πλήρωνε το 50% της παραγωγής και θα αναλάμβανε και τη διαφήμισή της. Με τη "Νόρμα" που παρουσιάσαμε στο Ηρώδειο το φεστιβάλ δεν ασχολήθηκε καθόλου».
Η συμφωνία προέβλεπε και άλλο καστ. Γιατί δεν αντέδρασε ως ο καθ' ύλην αρμόδιος καλλιτεχνικός διευθυντής; «Μου ανακοινώθηκε η απόφαση ξαφνικά τον Μάιο. Η κατάσταση ήταν κρίσιμη. Περίμενα να δω τι θ' ακολουθήσει...» Και, σύμφωνα με τον ίδιο, ακολούθησαν χειρότερα. «Είμαι πια βέβαιος ότι οι επιλογές τους είναι επικίνδυνες για το θέατρο. Γιατί; Μειώνουμε τους εργαζόμενους, στέλνουμε σπίτι τους καλύτερους επαγγελματίες που το θέατρο έχει ανάγκη. Δεν ανανεώσαμε τη σύμβαση του Δημήτρη Τηλιακού, ενός διεθνή βαρύτονου που τραγουδάει στα μεγαλύτερα θέατρα της Ευρώπης. Αυτό είναι πολύ κακό για τη Λυρική. Με τέτοια τακτική δεν μπορούμε να τη σώσουμε. Και την ώρα που εγώ στέλνω στο σπίτι 20 άτομα, μου ζητάνε να υπογράψω νέο, υψηλότατο, συμβόλαιο για μία διοικητική υπάλληλο. Και μάλιστα πιεστικά».
Αναγνωρίζει τη σοβαρότητα των καταγγελιών του. «Αν υπογράψω αυτή τη σύμβαση, δεν θα μπορώ να μπω μέσα στο θέατρο». Αλλά και τώρα δεν περνάει καλύτερα. Υποστηρίζει ότι από την πρώτη μέρα που ήρθε το νέο Δ.Σ. δεν «πληρώνουμε τίποτα. Ούτε τα χρέη μας ούτε τους καλλιτέχνες. Χρωστάμε ακόμη στους καλλιτέχνες (ερμηνευτές, σκηνοθέτες κ.λπ.) της "Κακοφυλαγμένης κόρης", της "Αριάδνης στη Νάξο", του "Ριγκολέτο", της "Τραβιάτα", του "Γκαλά του Μπαλέτου" στο Μέγαρο και της φετινής "Μποέμ". Κάθε μέρα δέχομαι 20 τηλεφωνήματα... Και ακόμη δεν ξενοικιάσαμε τα πανάκριβα γραφεία μας...»
Τον περασμένο Νοέμβριο αντιμετωπίσατε μεγάλο οικονομικό πρόβλημα και μόνος σας αποφασίσατε τη ματαίωση του «Χορού των Μεταμφιεσμένων» στο Μέγαρο. Δεν έπρεπε να ληφθούν από τότε κάποια μέτρα;
«Ηταν η πρώτη φορά που θα κάναμε αληθινή συμπαραγωγή με το Μέγαρο. Μία από τις τελευταίες συναντήσεις του αείμνηστου Χρήστου Λαμπράκη ήταν μαζί μου, παρουσία του Νίκου Τσούχλου. Συναποφασίσαμε ότι τα επόμενα τρία χρόνια θα κάνουμε με το Μέγαρο συμπαραγωγές και εννοούμε αληθινές συμπαραγωγές, 50-50%. Εχω κρατήσει μάλιστα το χειρόγραφο σημείωμά του, στο οποίο έγραψε ποιες όπερες πρότεινε. Ηθελε τις "Χορό των Μεταμφιεσμένων", "Λουτσία ντι Λαμερμούρ", "Σαμψών και Δαλιδά" κ.ά. Στη Λυρική όμως μέχρι τα μέσα Νοεμβρίου δεν είχαμε κάνει τίποτα. Οταν έχεις σκηνοθέτη τον Ούγκο ντε Ανα και δεν έχεις χρήματα να αγοράσεις ξύλα, υφάσματα, χρώματα, αντιλαμβάνεστε... Είχα υποχρέωση να ενημερώσω σε εύλογο χρονικό διάστημα το Μέγαρο. Σε ένα μόνο μήνα "Χορό των Μεταμφιεσμένων" δεν φτιάχνει και ο ικανότερος άνθρωπος στον κόσμο».
Τι είχατε σκεφτεί; Πως θα συνεχίζατε;
«Δεν υπάρχει πουθενά θέατρο με 17 εκατ. ευρώ επιχορήγηση το χρόνο. Δεν είμαστε Παρίσι, ούτε Βιέννη, αλλά με αυτά τα χρήματα δεν μπορείς να κάνεις τίποτα. Μόνο επαρχιακά θέατρα μπορούν να τα βγάλουν πέρα με αυτό το ποσό. Αλλά μιλάμε για την Εθνική Λυρική Σκηνή, τη μοναδική όπερα της χώρας. Αν επιλέξουμε τις φτηνές παραγωγές, ο κόσμος θα χάσει σύντομα το ενδιαφέρον του. Με 24 εκατ. ευρώ η Λυρική μπορεί να δουλέψει πολύ καλά με προαπαιτούμενο μια σωστή διοίκηση. Δεν αντέχει βέβαια παραγωγές όπως ο "Ταγχόιζερ" ή οι "Πουριτανοί" του ενός εκατομμυρίου ευρώ».
Ναι στην αξιολόγηση των καλλιτεχνών, αλλά με όρια
«Για πρώτη φορά στην ιστορία της Εθνικής Λυρικής Σκηνής «έκλεισα» τρεις παραστάσεις στο Διεθνές Φεστιβάλ του Βισμπάντεν.
Θα παρουσιάζαμε δύο βραδιές "Μποέμ" και την τρίτη "Αριάδνη στη Νάξο". Ηταν 100% πληρωμένη όλη η περιοδεία. Δεν κόστιζε τίποτα και ήταν εξαιρετική διαφήμιση για τη Λυρική. Την ακύρωσαν τελευταία στιγμή κι ενώ οι Γερμανοί είχαν ήδη τυπώσει προγράμματα και αφίσες. Ευτυχώς δεν μας έκαναν μήνυση. Δεν υπάρχει καμία δικαιολογία για την ακύρωση. Το καλό όνομα της Εθνικής Λυρικής Σκηνής ήταν δουλειά για μένα...».
Παρ' όλα αυτά ο Τζοβάνι Πάκορ ετοιμάζει τον προγραμματισμό των επόμενων δύο χρόνων και το οργανόγραμμα -θα τα παραδώσει στις 25 Ιουλίου.
Ο νέος προγραμματισμός θα μετατρέπει την ΕΛΣ σε λαϊκή όπερα, όπως ανακοίνωσε ο νέος πρόεδρος Νίκος Μουρκογιάννης;
«Οι λαϊκές όπερες (popular operas) που πουλάνε εισιτήρια δεν ξεπερνούν τις 10. Υστερα από δύο χρόνια εξαντλούνται και θα πρέπει να ξαναρχίσουμε από την αρχή. Η "Μποέμ", που παρουσιάσαμε φέτος για τρίτη χρονιά, είχε μεν κόσμο αλλά δεν ήταν sold out. Το σημαντικότερο για μένα είναι η εκπαίδευση, τόσο των καλλιτεχνών όσο και του κοινού».
Μπορεί να γίνει ανταγωνιστικό ένα θέατρο 750 ατόμων που το δυναμικό του δεν έχει αξιολογηθεί ή δεν δέχεται να αξιολογηθεί;
(Δυσκολεύεται να απαντήσει). «Παντού σε όλο τον κόσμο συναντάς στα θέατρα άτομα με λιγότερες ικανότητες. Με το οργανόγραμμα θα προσπαθήσω να κάνω κάτι προς αυτή την κατεύθυνση, αλλά έχετε υπόψη ότι τους αορίστου χρόνου εργαζόμενους δεν μπορώ να τους πειράξω».
Πόσες θέσεις προβλέπετε;
«Λίγο πάνω από 600. Αυτό πρέπει να είναι το νούμερο όταν μιλάμε για μπαλέτο, όπερα, οπερέτα, παιδικό, παραστάσεις στο Μέγαρο, Ηρώδειο... Δεν νομίζω ότι είμαστε πολλοί. Πρέπει να προετοιμαστούμε για τη μεταφορά στο καινούργιο κτίριο. Πέρυσι είχαμε φτάσει τους 835. Αυτό το νούμερο είναι πολύ μεγάλο».
Λένε ότι είστε καλός με τους εργαζόμενους και τα σωματεία.
«Δεν είμαι καλός. Είμαι σωστός. Καταλαβαινόμαστε μεταξύ μας με το που θα συναντηθούμε. Είμαστε σαν τα σκυλάκια. Μυρίζουμε πότε ο άλλος κάνει παιχνίδια και πότε είναι ειλικρινής».
Ο κύριος Πάκορ λοιπόν αποφάσισε να μιλήσει γι αυτά που συμβαίνουν στο μοναδικό λυρικό θέατρο της Ελλάδας. Και από όσα λέει φαίνεται ότι συμβαίνουν τέρατα και σημεία! Πώς αλλιώς να κρίνει κανείς την απόλυση ενός πρωτοκλασσάτου Έλληνα βαρυτόνου με διεθνή καριέρα, του Δημήτρη Τηλιακού (και μάλιστα θα προσθέσω εδώ ότι η απόλυσή του ανακοινώθηκε στον ίδιο με τρόπο απαξιωτικό), ενώ προτίθενται να ανανεώσουν τη σύμβαση διοικητικής υπαλλήλου με παχυλό μισθό και μάλιστα από όσα λέει ο κύριος Πάκορ πιέζουν τον ίδιο να υπογράψει τη σύμβασή της; Ή το κλείσιμο του Ακροπόλ, τη στιγμή που μόνο αυτό από όλες τις σκηνές της ΕΛΣ ήταν κερδοφόρο;
Είναι πασιφανές ότι αυτή η διοίκηση που έχει έρθει στο θέατρο εδώ και μερικούς μήνες, και κυρίως ο πρόεδρος του Δ.Σ. κύριος Μουρκογιάννης, έχουν μοναδικό σκοπό το ξήλωμα του θεάτρου. Πώς αλλιώς να χαρακτηρίσει κανείς την ακύρωση την τελευταία στιγμή της προγραμματισμένης παράστασης στο Wiesbaden της Γερμανίας με όλα μάλιστα τα έξοδα πληρωμένα; (!!!) Είναι ή δεν είναι παράλογη αυτή η κίνηση; Και τι αντίκτυπο θα έχει αυτό στην αξιοπιστία του θεάτρου στη διεθνή αγορά τόσο όσον αφορά μελλοντικές συμπαραγωγές όσο και τη δυνατότητα μετάκλησης σημαντικών καλλιτεχνών, μια και είναι γνωστό ότι όλες οι κακές ειδήσεις διαδίδονται με ταχύτητα αστραπής και πολύ περισσότερο οι παράγοντες της όπερας παγκοσμίως επικοινωνούν μεταξύ τους και γνωρίζουν ανά πάσα στιγμή τι συμβαίνει διεθνώς;
Μάλλον όλα αυτά δεν ενδιαφέρουν τον κύριο πρόεδρο του Δ.Σ. ο οποίος παρεμπιπτόντως δεν είναι καλλιτέχνης ο ίδιος και έτσι έχει μειωμένες ευαισθησίες, ή και καθόλου, επί των καλλιτεχνικών θεμάτων, όπως το ίδιο συμβαίνει από ό,τι φαίνεται και με τον υπουργό που τον διόρισε, τον κύριο Γερουλάνο, που τους μήνες που είναι στον υπουργικό θώκο το έργο που έχει να παρουσιάσει είναι μηδαμινό. Γι αυτούς λοιπόν οι καλλιτεχνικοί οργανισμοί όπως η Λυρική Σκηνή είναι οργανισμοί που θα πρέπει να λειτουργούν με βάση το κέρδος και μόνο, και αν δε φέρνουν λεφτά θα πρέπει να κλείνουν.
Σύμφωνα βέβαια με αυτή τη λογική δε θα υπήρχε κανένας καλλιτεχνικός οργανισμός σε αυτή τη χώρα, αλλά και πουθενά σε όλη την Ευρώπη μια και η Τέχνη είναι παντού επιχορηγούμενη.
Στην περίπτωση της ΕΛΣ όμως ο κύριος Μουρκογιάννης δεν ακολουθεί ούτε αυτόν τον κανόνα, μια και το Ακροπόλ που είναι κερδοφόρο είναι το πρώτο που έκλεισε παρά το ότι όπως λέει ο κύριος Πάκορ, ο ιδιοκτήτης του θεάτρου κύριος Παρίσης προσφέρθηκε να μειώσει το νοίκι του θεάτρου στο μισό, δηλαδή 250.000 ευρώ το χρόνο. Ο κύριος πρόεδρος αγνόησε αυτή την προσφορά. Γιατί άραγε; Μήπως γιατί αυτό που πραγματικά διακυβευόταν ήταν η πάση θυσία απόλυση των διακοσίων περίπου εργαζομένων στο συγκεκριμένο θέατρο και όχι απαραίτητα η εξοικονόμηση χρημάτων από το νοίκι που ήταν δήθεν υψηλό;
Ο καλλιτεχνικός διευθυντής της Εθνικής Λυρικής Σκηνής, Τζοβάνι Πάκορ, είναι ο μόνος που δεν έχει μιλήσει αυτή την κρίσιμη για το θέατρο περίοδο. Αν και είδε το έργο του να ακυρώνεται από τη μία μέρα στην άλλη, αποφάσισε συνειδητά να μην αντιδράσει μέχρι να δει τι μέτρα θα έπαιρνε το νέο διοικητικό συμβούλιο. Σήμερα με βεβαιότητα υποστηρίζει ότι οι «επιλογές τους είναι επικίνδυνες για το θέατρο».
Συγκεκριμένα τρεις αποφάσεις του νέου Δ.Σ. θεωρεί λανθασμένες και αδικαιολόγητες. Το κλείσιμο του θεάτρου «Ακροπόλ», τη ματαίωση της συμπαραγωγής της ΕΛΣ με το Ελληνικό Φεστιβάλ για μια άλλη όμως «Νόρμα» από αυτή που ανέβηκε στο Ηρώδειο και την ακύρωση της περιοδείας στο Φεστιβάλ του Βισμπάντεν στη Γερμανία.
«Το "Ακροπόλ" κοστίζει στην ΕΛΣ περίπου 250.000 ευρώ το χρόνο» εξηγεί. «Αν το ζητούμενο είναι ένα φτηνό θέατρο, τέτοιο είναι το "Ακροπόλ". Εκανα διαπραγματεύσεις με τον ιδιοκτήτη του και για τη νέα σεζόν μάς το νοίκιαζε στη μισή τιμή. Από 535.000 ευρώ στις 250.000 ευρώ το χρόνο. Φέτος, με το "Μικρόβιο της Αγάπης" του Κώστα Γιαννίδη είχαμε εισπράξεις από εισιτήρια ένα εκατομμύριο ευρώ, για την ακρίβεια 998.000. Το κόστος της παραγωγής ήταν 1.030.000 ευρώ. Και μιλάμε για εκατοντάδες παραστάσεις κάθε μέρα για όλους τους κατοίκους της Αττικής. Ηταν μια λάθος απόφαση, 100%. Και κανένας δεν με ρώτησε...»
Εχει όντως ευρύ κοινό το «Ακροπόλ», αλλά επικερδές δεν είναι. «Θέατρο χωρίς επιχορήγηση, κρατική ή ιδιωτική, δεν υπάρχει πουθενά στον κόσμο» απαντά. «Εκτός από την Arena di Verona, που είναι μοναδική στο είδος της». Από εκεί άλλωστε ήρθε στην Αθήνα ο 53χρονος Τζοβάνι Πάκορ πριν από δυόμισι χρόνια. Από το 2002 κατείχε τη θέση του καλλιτεχνικού συντονιστή. Ο διάσημος θεσμός για τις 50 παραστάσεις που δίνει κάθε καλοκαίρι «κόβει» κάθε μέρα κατά μέσο όρο 11.000 εισιτήρια, τα οποία αποφέρουν ημερησίως 550.000 ευρώ, ήτοι 26 εκατ. ευρώ τη θερινή σεζόν!
Αντίθετα, «σε ένα θέατρο όπως το "Ολύμπια", με 700 θέσεις, είναι αδύνατον η παραγωγή να είναι κερδοφόρα» λέει ο Τζοβάνι Πάκορ. Και ρίχνει το γάντι στους πολιτικούς. «Ενας οργανισμός, όπως η Εθνική Λυρική Σκηνή, είναι σαν την Εθνική Αμυνα. Δεν φέρνει χρήματα. Είναι εθνική περιουσία και όχι υπερβολή...»
Εντονα δυσαρεστημένος είναι και με την απόφαση του Δ.Σ. της ΕΛΣ να ακυρώσει τη συμπαραγωγή με το Ελληνικό Φεστιβάλ. «Με τον Γιώργο Λούκο καταλήξαμε από κοινού στη "Νόρμα" με σκηνοθέτη τον Γιάννη Κόκκο. Για πρώτη φορά στην ιστορία της Λυρικής το Ελληνικό Φεστιβάλ θα πλήρωνε το 50% της παραγωγής και θα αναλάμβανε και τη διαφήμισή της. Με τη "Νόρμα" που παρουσιάσαμε στο Ηρώδειο το φεστιβάλ δεν ασχολήθηκε καθόλου».
Η συμφωνία προέβλεπε και άλλο καστ. Γιατί δεν αντέδρασε ως ο καθ' ύλην αρμόδιος καλλιτεχνικός διευθυντής; «Μου ανακοινώθηκε η απόφαση ξαφνικά τον Μάιο. Η κατάσταση ήταν κρίσιμη. Περίμενα να δω τι θ' ακολουθήσει...» Και, σύμφωνα με τον ίδιο, ακολούθησαν χειρότερα. «Είμαι πια βέβαιος ότι οι επιλογές τους είναι επικίνδυνες για το θέατρο. Γιατί; Μειώνουμε τους εργαζόμενους, στέλνουμε σπίτι τους καλύτερους επαγγελματίες που το θέατρο έχει ανάγκη. Δεν ανανεώσαμε τη σύμβαση του Δημήτρη Τηλιακού, ενός διεθνή βαρύτονου που τραγουδάει στα μεγαλύτερα θέατρα της Ευρώπης. Αυτό είναι πολύ κακό για τη Λυρική. Με τέτοια τακτική δεν μπορούμε να τη σώσουμε. Και την ώρα που εγώ στέλνω στο σπίτι 20 άτομα, μου ζητάνε να υπογράψω νέο, υψηλότατο, συμβόλαιο για μία διοικητική υπάλληλο. Και μάλιστα πιεστικά».
Αναγνωρίζει τη σοβαρότητα των καταγγελιών του. «Αν υπογράψω αυτή τη σύμβαση, δεν θα μπορώ να μπω μέσα στο θέατρο». Αλλά και τώρα δεν περνάει καλύτερα. Υποστηρίζει ότι από την πρώτη μέρα που ήρθε το νέο Δ.Σ. δεν «πληρώνουμε τίποτα. Ούτε τα χρέη μας ούτε τους καλλιτέχνες. Χρωστάμε ακόμη στους καλλιτέχνες (ερμηνευτές, σκηνοθέτες κ.λπ.) της "Κακοφυλαγμένης κόρης", της "Αριάδνης στη Νάξο", του "Ριγκολέτο", της "Τραβιάτα", του "Γκαλά του Μπαλέτου" στο Μέγαρο και της φετινής "Μποέμ". Κάθε μέρα δέχομαι 20 τηλεφωνήματα... Και ακόμη δεν ξενοικιάσαμε τα πανάκριβα γραφεία μας...»
Τον περασμένο Νοέμβριο αντιμετωπίσατε μεγάλο οικονομικό πρόβλημα και μόνος σας αποφασίσατε τη ματαίωση του «Χορού των Μεταμφιεσμένων» στο Μέγαρο. Δεν έπρεπε να ληφθούν από τότε κάποια μέτρα;
«Ηταν η πρώτη φορά που θα κάναμε αληθινή συμπαραγωγή με το Μέγαρο. Μία από τις τελευταίες συναντήσεις του αείμνηστου Χρήστου Λαμπράκη ήταν μαζί μου, παρουσία του Νίκου Τσούχλου. Συναποφασίσαμε ότι τα επόμενα τρία χρόνια θα κάνουμε με το Μέγαρο συμπαραγωγές και εννοούμε αληθινές συμπαραγωγές, 50-50%. Εχω κρατήσει μάλιστα το χειρόγραφο σημείωμά του, στο οποίο έγραψε ποιες όπερες πρότεινε. Ηθελε τις "Χορό των Μεταμφιεσμένων", "Λουτσία ντι Λαμερμούρ", "Σαμψών και Δαλιδά" κ.ά. Στη Λυρική όμως μέχρι τα μέσα Νοεμβρίου δεν είχαμε κάνει τίποτα. Οταν έχεις σκηνοθέτη τον Ούγκο ντε Ανα και δεν έχεις χρήματα να αγοράσεις ξύλα, υφάσματα, χρώματα, αντιλαμβάνεστε... Είχα υποχρέωση να ενημερώσω σε εύλογο χρονικό διάστημα το Μέγαρο. Σε ένα μόνο μήνα "Χορό των Μεταμφιεσμένων" δεν φτιάχνει και ο ικανότερος άνθρωπος στον κόσμο».
Τι είχατε σκεφτεί; Πως θα συνεχίζατε;
«Δεν υπάρχει πουθενά θέατρο με 17 εκατ. ευρώ επιχορήγηση το χρόνο. Δεν είμαστε Παρίσι, ούτε Βιέννη, αλλά με αυτά τα χρήματα δεν μπορείς να κάνεις τίποτα. Μόνο επαρχιακά θέατρα μπορούν να τα βγάλουν πέρα με αυτό το ποσό. Αλλά μιλάμε για την Εθνική Λυρική Σκηνή, τη μοναδική όπερα της χώρας. Αν επιλέξουμε τις φτηνές παραγωγές, ο κόσμος θα χάσει σύντομα το ενδιαφέρον του. Με 24 εκατ. ευρώ η Λυρική μπορεί να δουλέψει πολύ καλά με προαπαιτούμενο μια σωστή διοίκηση. Δεν αντέχει βέβαια παραγωγές όπως ο "Ταγχόιζερ" ή οι "Πουριτανοί" του ενός εκατομμυρίου ευρώ».
Ναι στην αξιολόγηση των καλλιτεχνών, αλλά με όρια
«Για πρώτη φορά στην ιστορία της Εθνικής Λυρικής Σκηνής «έκλεισα» τρεις παραστάσεις στο Διεθνές Φεστιβάλ του Βισμπάντεν.
Θα παρουσιάζαμε δύο βραδιές "Μποέμ" και την τρίτη "Αριάδνη στη Νάξο". Ηταν 100% πληρωμένη όλη η περιοδεία. Δεν κόστιζε τίποτα και ήταν εξαιρετική διαφήμιση για τη Λυρική. Την ακύρωσαν τελευταία στιγμή κι ενώ οι Γερμανοί είχαν ήδη τυπώσει προγράμματα και αφίσες. Ευτυχώς δεν μας έκαναν μήνυση. Δεν υπάρχει καμία δικαιολογία για την ακύρωση. Το καλό όνομα της Εθνικής Λυρικής Σκηνής ήταν δουλειά για μένα...».
Παρ' όλα αυτά ο Τζοβάνι Πάκορ ετοιμάζει τον προγραμματισμό των επόμενων δύο χρόνων και το οργανόγραμμα -θα τα παραδώσει στις 25 Ιουλίου.
Ο νέος προγραμματισμός θα μετατρέπει την ΕΛΣ σε λαϊκή όπερα, όπως ανακοίνωσε ο νέος πρόεδρος Νίκος Μουρκογιάννης;
«Οι λαϊκές όπερες (popular operas) που πουλάνε εισιτήρια δεν ξεπερνούν τις 10. Υστερα από δύο χρόνια εξαντλούνται και θα πρέπει να ξαναρχίσουμε από την αρχή. Η "Μποέμ", που παρουσιάσαμε φέτος για τρίτη χρονιά, είχε μεν κόσμο αλλά δεν ήταν sold out. Το σημαντικότερο για μένα είναι η εκπαίδευση, τόσο των καλλιτεχνών όσο και του κοινού».
Μπορεί να γίνει ανταγωνιστικό ένα θέατρο 750 ατόμων που το δυναμικό του δεν έχει αξιολογηθεί ή δεν δέχεται να αξιολογηθεί;
(Δυσκολεύεται να απαντήσει). «Παντού σε όλο τον κόσμο συναντάς στα θέατρα άτομα με λιγότερες ικανότητες. Με το οργανόγραμμα θα προσπαθήσω να κάνω κάτι προς αυτή την κατεύθυνση, αλλά έχετε υπόψη ότι τους αορίστου χρόνου εργαζόμενους δεν μπορώ να τους πειράξω».
Πόσες θέσεις προβλέπετε;
«Λίγο πάνω από 600. Αυτό πρέπει να είναι το νούμερο όταν μιλάμε για μπαλέτο, όπερα, οπερέτα, παιδικό, παραστάσεις στο Μέγαρο, Ηρώδειο... Δεν νομίζω ότι είμαστε πολλοί. Πρέπει να προετοιμαστούμε για τη μεταφορά στο καινούργιο κτίριο. Πέρυσι είχαμε φτάσει τους 835. Αυτό το νούμερο είναι πολύ μεγάλο».
Λένε ότι είστε καλός με τους εργαζόμενους και τα σωματεία.
«Δεν είμαι καλός. Είμαι σωστός. Καταλαβαινόμαστε μεταξύ μας με το που θα συναντηθούμε. Είμαστε σαν τα σκυλάκια. Μυρίζουμε πότε ο άλλος κάνει παιχνίδια και πότε είναι ειλικρινής».
Ο κύριος Πάκορ λοιπόν αποφάσισε να μιλήσει γι αυτά που συμβαίνουν στο μοναδικό λυρικό θέατρο της Ελλάδας. Και από όσα λέει φαίνεται ότι συμβαίνουν τέρατα και σημεία! Πώς αλλιώς να κρίνει κανείς την απόλυση ενός πρωτοκλασσάτου Έλληνα βαρυτόνου με διεθνή καριέρα, του Δημήτρη Τηλιακού (και μάλιστα θα προσθέσω εδώ ότι η απόλυσή του ανακοινώθηκε στον ίδιο με τρόπο απαξιωτικό), ενώ προτίθενται να ανανεώσουν τη σύμβαση διοικητικής υπαλλήλου με παχυλό μισθό και μάλιστα από όσα λέει ο κύριος Πάκορ πιέζουν τον ίδιο να υπογράψει τη σύμβασή της; Ή το κλείσιμο του Ακροπόλ, τη στιγμή που μόνο αυτό από όλες τις σκηνές της ΕΛΣ ήταν κερδοφόρο;
Είναι πασιφανές ότι αυτή η διοίκηση που έχει έρθει στο θέατρο εδώ και μερικούς μήνες, και κυρίως ο πρόεδρος του Δ.Σ. κύριος Μουρκογιάννης, έχουν μοναδικό σκοπό το ξήλωμα του θεάτρου. Πώς αλλιώς να χαρακτηρίσει κανείς την ακύρωση την τελευταία στιγμή της προγραμματισμένης παράστασης στο Wiesbaden της Γερμανίας με όλα μάλιστα τα έξοδα πληρωμένα; (!!!) Είναι ή δεν είναι παράλογη αυτή η κίνηση; Και τι αντίκτυπο θα έχει αυτό στην αξιοπιστία του θεάτρου στη διεθνή αγορά τόσο όσον αφορά μελλοντικές συμπαραγωγές όσο και τη δυνατότητα μετάκλησης σημαντικών καλλιτεχνών, μια και είναι γνωστό ότι όλες οι κακές ειδήσεις διαδίδονται με ταχύτητα αστραπής και πολύ περισσότερο οι παράγοντες της όπερας παγκοσμίως επικοινωνούν μεταξύ τους και γνωρίζουν ανά πάσα στιγμή τι συμβαίνει διεθνώς;
Μάλλον όλα αυτά δεν ενδιαφέρουν τον κύριο πρόεδρο του Δ.Σ. ο οποίος παρεμπιπτόντως δεν είναι καλλιτέχνης ο ίδιος και έτσι έχει μειωμένες ευαισθησίες, ή και καθόλου, επί των καλλιτεχνικών θεμάτων, όπως το ίδιο συμβαίνει από ό,τι φαίνεται και με τον υπουργό που τον διόρισε, τον κύριο Γερουλάνο, που τους μήνες που είναι στον υπουργικό θώκο το έργο που έχει να παρουσιάσει είναι μηδαμινό. Γι αυτούς λοιπόν οι καλλιτεχνικοί οργανισμοί όπως η Λυρική Σκηνή είναι οργανισμοί που θα πρέπει να λειτουργούν με βάση το κέρδος και μόνο, και αν δε φέρνουν λεφτά θα πρέπει να κλείνουν.
Σύμφωνα βέβαια με αυτή τη λογική δε θα υπήρχε κανένας καλλιτεχνικός οργανισμός σε αυτή τη χώρα, αλλά και πουθενά σε όλη την Ευρώπη μια και η Τέχνη είναι παντού επιχορηγούμενη.
Στην περίπτωση της ΕΛΣ όμως ο κύριος Μουρκογιάννης δεν ακολουθεί ούτε αυτόν τον κανόνα, μια και το Ακροπόλ που είναι κερδοφόρο είναι το πρώτο που έκλεισε παρά το ότι όπως λέει ο κύριος Πάκορ, ο ιδιοκτήτης του θεάτρου κύριος Παρίσης προσφέρθηκε να μειώσει το νοίκι του θεάτρου στο μισό, δηλαδή 250.000 ευρώ το χρόνο. Ο κύριος πρόεδρος αγνόησε αυτή την προσφορά. Γιατί άραγε; Μήπως γιατί αυτό που πραγματικά διακυβευόταν ήταν η πάση θυσία απόλυση των διακοσίων περίπου εργαζομένων στο συγκεκριμένο θέατρο και όχι απαραίτητα η εξοικονόμηση χρημάτων από το νοίκι που ήταν δήθεν υψηλό;
Παρασκευή 16 Απριλίου 2010
Συνέντευξη του Παύλου Γερουλάνου στην εφημερίδα "La Vanguardia"
Ο υπουργός Πολιτισμού και Τουρισμού Παύλος Γερουλάνος, πριν από λίγες μέρες έδωσε μια συνέντευξη στη μεγαλύτερη εφημερίδα της Καταλωνίας "La Vanguardia" στον δημοσιογράφο Justo Barranco. Σκέφτηκα λοιπόν να μεταφράσω τη συνέντευξη για να έχουμε μια καλύτερη ιδέα των απόψεων του υπουργού όσον αφορά τον πολιτισμό, μια και τέτοιες συνεντεύξεις ο ίδιος αποφεύγει να δίνει σε ελληνικά μέσα. Προτιμάει μάλλον να μαθαίνουμε το τι μέλει γενέσθαι από κατώτερους αξιωματούχους, προφανώς για να μην καρπώνεται ο ίδιος απευθείας το πολιτικό κόστος. Έχουμε και λέμε λοιπόν:
Για πρώτη φορά η Ελλάδα συνέπτυξε σε ένα υπουργείο τον πολιτισμό και τον τουρισμό. Και τοποθέτησε επικεφαλής τον Παύλο Γερουλάνο (Αθήνα, 1966), έναν οικονομολόγο που σπούδασε στο Harvard και το MIT. Ο Γερουλάνος, που βρέθηκε στη Βαρκελώνη σε μια άτυπη συνάντηση των υπουργών Πολιτισμού των χωρών της Ε.Ε., είναι ένας πραγματιστής, που θέλει να ενώσει τον πολιτισμό με την ανάπτυξη και δηλώνει πως οι πολιτιστικές πολιτικές πρέπει να έχουν ξεκάθαρους στόχους για να μην σπαταλούν τα χρήματα των φορολογουμένων και βλέπει στο διαδίκτυο μια ευκαιρία, παρά τα προβλήματα που εγείρει.
Στην Ισπανία έχει ανοίξει μια συζήτηση για την πειρατεία στο διαδίκτυο. Η Ισπανία θέλει να κλείσει ιστοσελίδες. Τι πιστεύετε;
Όλος ο κόσμος θέλει ελευθερία στο διαδίκτυο αλλά επίσης θέλει και τις τέχνες να ανθίσουν, γιατί είναι αυτές που διατηρούν τη γλώσσα, την κουλτούρα, τον τρόπο σκέψης μας. Θα υποστήριζα οποιαδήποτε μέθοδο προστασίας της ελληνικής δημιουργικότητας, γιατί αν δεν το κάνω, τίθεται σε κίνδυνο η μοναδικότητα της κουλτούρας μας, αλλά δεν πρέπει να σκεφτόμαστε το διαδίκτυο μόνο με όρους προστατευτισμού. Είναι μια ευκαιρία για κουλτούρες με μειωμένο κοινό, όπως η Ελληνική, να φτάσουν σε περισσότερους αποδέκτες. Ο καλύτερος τρόπος για να προστατευτεί μια κουλτούρα, είναι γίνει προσβάσιμη, και να αποτελέσει ένα στοιχείο ανάπτυξης. Στον διάλογο ανάμεσα στους καλλιτέχνες και αυτούς που προωθούν την ελευθερία στο διαδίκτυο συνηθίζω να είμαι πιο ευαίσθητος όσον αφορά τους πρώτους: Αν δημιουργήσουν κάτι που το κοινό θέλει να αποκτήσει, πρέπει να έχουν δικαιώματα. Αλλά το μεγαλύτερο λάθος θα ήταν να πάρει κανείς μια ριζοσπαστική θέση με τον έναν ή με τον άλλον, μια και η τεχνολογία και το γενικότερο πλαίσιο αλλάζουν καθημερινά. Περισσότερο από το δικαίωμα της ιδιοκτησίας, πρέπει να επαναπροσδιορίσουμε πού αρχίζει σήμερα ο δημόσιος χώρος, ο χώρος όπου όλος ο κόσμος συνευρίσκεται, και πού η ιδιωτικότητα.
Τι μπορεί να κάνει η Ε.Ε;
Είναι κάπως γραφειοκρατική για την ταχύτητα αυτού που ζούμε. Κοιτάξτε τι συνέβη με την Europeana, το σχέδιο ψηφιοποίησης των βιβλίων: Η Ευρώπη αρχικά αναγνώρισε το θέμα, αλλά η Google την προσπέρασε με τρόπο αμφιλεγόμενο αλλά αποτελεσματικό. Η Ευρώπη πρέπει να ηγηθεί ενός διαλόγου σοφών. Και να δει τι πρέπει να κάνει κάνει για τον πολιτισμό της, έτσι ώστε αυτός να επιζήσει.
Τι πρέπει να κάνει;
Δεν νομίζω ότι η Ευρώπη είναι τόσο αφοσιωμένη στον πολιτσμό της όπως θα όφειλε. Πρέπει να κάνει περισσότερα για την νέα δημιουργικότητα, αλλά ταυτόχρονα και για την πολιτιστική κληρονομιά. Η Ισπανία, η Ιταλία, η Πορτογαλία, ή η Ελλάδα έχουμε μια τεράστια πολιτιστική κληρονομιά που έχει ορίσει τον Ευρωπαϊκό πολιτισμό. Αν η Ευρωπαϊκή Ένωση θέλει να είναι μια ένωση πραγματική, πρέπει να κοιτάξει τον πολιτσμό του νότου της και να ανοίξει έναν διάλογο που ούτε καν έχει αρχίσει. Έχει ενοποιηθεί μόνο η οικονομία. Και το προβλημα, όπως φαίνεται και με την κρίση είναι ότι η οικονομική ένωση είναι τόσο ισχυρή όσο είναι η πιο αδύνατη οικονομία. Σε αντίθεση, η πολιτιστική ένωση, θα ήταν τόσο ισχυρή όσο ο πιο ισχυρός πολιτισμός.
Ενώθηκαν οι τομείς της Οικονομίας και του Τουρισμού στη χώρα σας, με έναν οικονομολόγο επικεφαλής. Ο πολιτισμός χρειάζεται μια διαχείριση περισσότερο βασισμένη σε οικονομικούς όρους;
Πρέπει να συνδυάσουμε την ελευθερία που χρειάζεται η δημιουργία, μαζί με στόχους που πρέπει να επιτευχθούν. Αν δε γίνει αυτό, κάτω από την ομπρέλα του πολιτισμού υπάρχουν οργανισμοί στους οποίους γίνεται κατασπατάληση των χρημάτων των φορολογουμένων.
Θα γίνουν περικοπές με την κρίση;
Μεγάλες, αλλά διοχετεύουμε τα χρήματα από τους πιο ανεπαρκείς τομείς. Αυτή τη στιγμή έχουμε ένα πρόβλημα με την όπερα και τις επόμενες ημέρες θα πρέπει να αποφασίσουμε αν θα την διατηρήσουμε σε λειτουργία ή όχι. Ψάχνουμε τρόπους να τη σώσουμε, θέλουμε να τη διατηρήσουμε ανοιχτή, αλλά έχει ξεφύγει τόσο πολύ από τον προϋπολογισμό, που υπάρχει πρόβλημα εξεύρεσης πόρων χρηματοδότησης και προϋποθέτει μια τεράστια θυσία. Από την άλλη το Νέο Μουσείο της Ακρόπολης, άνοιξε έναν καινούργιο τρόπο να βλέπουμε τα μουσεία στην Ελλάδα. Πριν ήταν στατικά και αυτό είναι και μέρος του τρόπου ζωής της Αθήνας. Περίπατοι, τουρισμός, ψώνια. Η επιτυχία του επιτρέπει να σκεφτούμε με ελευθερία την πολιτιστική κληρονομιά σαν κάτι όχι μόνο για προστασία, αλλά και για ανάπτυξη.
Θα επιστρέψουν τα μάρμαρα του Παρθενώνα;
Πρέπει, γιατί αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι ενός μοναδικού μνημείου. Φανταστείτε να ήταν η μισή Γκερνίκα στο Βρετανικό Μουσείο. Επιπλέον, μετά το άνοιγμα του Νέου Μουσείου της Ακρόπολης, το Βρετανικό Μουσείο είναι σε άμυνα, γιατί πρέπει να εξηγήσουν γιατί τα μάρμαρα συνεχίζουν να βρίσκονται εκεί. Αν ο Παρθενώνας είναι το σύμβολο του ουμανισμού στον κόσμο, είναι παράλογο με αυτή τη συμβολική αξία να είναι διαιρεμένος.
Τετάρτη 17 Φεβρουαρίου 2010
Travailler moins, gagner plus
Σε πείσμα των καιρών και των μηνυμάτων που προέρχονται από παντού, ορίστε ένα μήνυμα διαφορετικό! "Travailler moins, gagner plus", δηλαδή "δουλεύω λιγότερο, κερδίζω περισσότερο".
Η Κινέζα εικαστική καλλιτέχνης Κο Σιου Λαν έφτιαξε το συγκεκριμένο έργο το οποίο κρεμάστηκε στην πρόσοψη της Σχολής Καλών Τεχνών στο Παρίσι. Όμως ο διευθυντής της Σχολής το αποκαθήλώσε επειδή φοβήθηκε την αντίδραση της κυβέρνησης, μια και είναι γνωστή η ρήση του Σαρκοζί "δουλέψτε περισσότερο για να κερδίζετε περισσότερο", η οποία είχε λεχθεί κατά κόρον προεκλογικά. Ως εκ τούτου είναι σαφές ότι το συγκεκριμένο έργο έχει μια σαφή ειρωνία με στόχο του τον πρόεδρο. Η Γαλλική κυβέρνηση αναγκάστηκε, μετά από το θόρυβο που προκλήθηκε από τη λογοκρισία του έργου, να ανακρούσει πρύμναν και με εντολή του υπουργού Παιδείας Φρεντερίκ Μιτεράν το έργο επανήλθε.
Εγώ από εδώ δηλώνω αλληλέγγυος με την Κινέζα καλλιτέχνιδα, όχι μόνο επειδή το έργο της λογοκρίθηκε, αλλά και επί της ουσίας, το μήνυμά του είναι κάτι διαφορετικό και ελπιδοφόρο από τη λαίλαπα του νεοφιλελευθερισμού που μας κατακλύζει.
Τρίτη 6 Οκτωβρίου 2009
Πολιτισμός 2
Η αρχική ιδέα για τη δημιουργία αυτής της ανάρτησης ήταν να παρουσιάσω μια αποτίμηση του τι έγινε στον Πολιτισμό τα χρόνια που η Νέα Δημοκρατία ήταν στην κυβέρνηση. Και όπως ανέφερα τα πράγματα που έγιναν ήταν λιγοστά.
Ο απολογισμός μου σταμάτησε στην εποχή Καραμανλή. Και ίσως εκεί να σταμάτησε και η πραγματική προσοχή και σημασία που έδινε το κυβερνών κόμμα στον πολιτισμό. Οι επόμενοι υπουργοί Γιώργος Βουλγαράκης και Μιχάλης Λιάπης δεν τοποθετήθηκαν εκεί με κριτήριο την αγάπη τους και τη γνώση τους για τον πολιτισμό στη χώρα μας. Ο διορισμός τους υπήρξε αποτέλεσμα τήρησης πολιτικών ισορροπιών και η ατζέντα τους υπήρξε σχεδόν κενή. Οι οραματικές εξαγγελίες του προηγούμενου διαστήματος δεν υλοποιήθηκαν. Η Ακαδημία Τεχνών δεν δημιουργήθηκε ποτέ, παρά το γεγονός ότι διορίστηκαν ξεχωριστές επιτροπές για κάθε ένα τομέα. Αυτές συνεδρίασαν κάποιες φορές και έκαναν σοβαρές προτάσεις οι οποίες όμως δεν πραγματοποιήθηκαν. Οι επιχορηγήσεις μειώθηκαν, ήδη από την έλευση στο υπουργείο του Γιώργου Βουλγαράκη, ο οποίος βεβαίως καμμία σχέση δεν είχε με τα πολιτιστικά. Προσπάθησε να συμπεριφερθεί ως καλός μάνατζερ, αλλά από την πρώτη στιγμή φάνηκε προς τα πού πήγαιναν τα πράγματα. Ο Γιώργος Βουλγαράκης μιλούσε πολύ, για να κρύψει μάλλον την ουσία αυτού που είχε να πει: τίποτα...
Το ίδιο ακριβώς συνέβη και με το Μιχάλη Λιάπη. Ένας υπουργός που σε όλα τα υπουργικά πόστα που του ανατέθηκαν αποδείχτηκε μια μετριότητα, ξαφνικά βρέθηκε σε ένα υπουργείο στο οποίο δεν ήξερε τι να κάνει. Η πρώτη του διαπίστωση ήταν ότι "χωρίς λεφτά δεν μπορούμε να κάνουμε πολιτιστική πολιτική". Παρόλα αυτά, δεν δίστασε να καταρτήσει έναν τεράστιο προϋπολογισμό για τα εγκαίνια του Νέου Μουσείου της Ακρόπολης τα οποία κυοφορούνταν για περίπου ένα χρόνο και έγιναν σε χρόνο κοντά στις εκλογές για ευνόητους λόγους. Τον προϋπολογισμό αυτόν αναίρεσε ο επόμενος υπουργός Αντώνης Σαμαράς, ο οποίος υπήρξε και αυτός που τελικά εγκαινίασε το καινούργιο μουσείο.
Επί της ουσίας λοιπόν ουδέν νεώτερον στον πολιτισμό τα χρόνια της Νέας Δημοκρατίας. Οι θεσμικές αλλαγές που εξαγγέλθηκαν δεν έγιναν και η πολιτιστική πολιτική αναλώθηκε σε κινήσεις εντυπωσιασμού όπως ο επαναπατρισμός αρχαίων, ή οι εξαγγελίες δημιουργίας καινούργιων κτηριακών μονάδων, όπως το Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης στο Φιξ το οποίο βέβαια κατέληξε σε φιάσκο. Ανίθετα οι άνθρωποι που συνδέθηκαν με τον πολιτισμό ως αξιωματούχοι όπως ο Χρήστος Ζαχόπουλος ή ο Γιώργος Βουλγαράκης ενεπλάκησαν σε σκάνδαλα που συγκλόνισαν τη χώρα. Το επώνυμο σκάνδαλο ο πρώτος, την υπόθεση των Πακιστανών ο δεύτερος, καθώς και την υπόθεση του Βατοπεδίου. Μάλιστα με αφορμή αυτό σε μια συνέντευξή του είχε πει τη ρήση η οποία παραμένει σαν μνημείο αλλαζονίας: "Ότι είναι νόμιμον είναι και ηθικόν".
Η καινούργια κυβέρνηση ΠΑΣΟΚ μάλλον θα φέρει στο υπουργείο Πολιτισμού τη Μαρία Δαμανάκη, τομεάρχη πολιτισμού μέχρι τώρα. Υποδέχομαι τον ή την καινούργια υπουργό με πολύ μεγάλο σκεπτικισμό γιατί τα πράγμα δεν είναι εύκολα και, κυρίως, για να γίνει έργο στον πολιτισμό πρέπει να αλλάξουν πολλά και κυρίως νοοτροπίες, πράγμα όχι εύκολο μια και υπάρχουν πολλοί άνθρωποι βολεμένοι στη λιμνάζουσα κατάσταση για χρόνια.
Αλλά κυρίως αυτό που χρειάζεται είναι ένα: Να υπάρξει επιτέλους ένα όραμα για τα πολιτιστικά πράγματα που θα υλοποιηθεί απαρέγκλιτα, από το οποιοδήποτε πρόσωπο. Τέτοιο όραμα είχε μόνο η Μελίνα Μερκούρη από τα χρόνια της ίδρυσης του υπουργείου το 1977.
Update: Και το όνομα αυτού Παύλος Γερουλάνος! Ο καινούργιος υπουργός πολιτισμού, που ανακοινώθηκε το απόγευμα είναι κόντρα στις προβλέψεις ένας άνθρωπος που δεν έχει κάποια προηγούμενη επαγγελματική ενασχόληση με τον πολιτισμό, ούτε κάποια προηγούμενη κυβερνητική εμπειρία. Το βιογραφικό του είναι εδώ. Οι απαιτήσεις μας εξακολουθούν να είναι μεγάλες, το ίδιο και τα προβλήματα. Του εύχομαι κάθε επιτυχία όπως και στην υφυπουργό Άντζελα Γκερέκου
Ο απολογισμός μου σταμάτησε στην εποχή Καραμανλή. Και ίσως εκεί να σταμάτησε και η πραγματική προσοχή και σημασία που έδινε το κυβερνών κόμμα στον πολιτισμό. Οι επόμενοι υπουργοί Γιώργος Βουλγαράκης και Μιχάλης Λιάπης δεν τοποθετήθηκαν εκεί με κριτήριο την αγάπη τους και τη γνώση τους για τον πολιτισμό στη χώρα μας. Ο διορισμός τους υπήρξε αποτέλεσμα τήρησης πολιτικών ισορροπιών και η ατζέντα τους υπήρξε σχεδόν κενή. Οι οραματικές εξαγγελίες του προηγούμενου διαστήματος δεν υλοποιήθηκαν. Η Ακαδημία Τεχνών δεν δημιουργήθηκε ποτέ, παρά το γεγονός ότι διορίστηκαν ξεχωριστές επιτροπές για κάθε ένα τομέα. Αυτές συνεδρίασαν κάποιες φορές και έκαναν σοβαρές προτάσεις οι οποίες όμως δεν πραγματοποιήθηκαν. Οι επιχορηγήσεις μειώθηκαν, ήδη από την έλευση στο υπουργείο του Γιώργου Βουλγαράκη, ο οποίος βεβαίως καμμία σχέση δεν είχε με τα πολιτιστικά. Προσπάθησε να συμπεριφερθεί ως καλός μάνατζερ, αλλά από την πρώτη στιγμή φάνηκε προς τα πού πήγαιναν τα πράγματα. Ο Γιώργος Βουλγαράκης μιλούσε πολύ, για να κρύψει μάλλον την ουσία αυτού που είχε να πει: τίποτα...
Το ίδιο ακριβώς συνέβη και με το Μιχάλη Λιάπη. Ένας υπουργός που σε όλα τα υπουργικά πόστα που του ανατέθηκαν αποδείχτηκε μια μετριότητα, ξαφνικά βρέθηκε σε ένα υπουργείο στο οποίο δεν ήξερε τι να κάνει. Η πρώτη του διαπίστωση ήταν ότι "χωρίς λεφτά δεν μπορούμε να κάνουμε πολιτιστική πολιτική". Παρόλα αυτά, δεν δίστασε να καταρτήσει έναν τεράστιο προϋπολογισμό για τα εγκαίνια του Νέου Μουσείου της Ακρόπολης τα οποία κυοφορούνταν για περίπου ένα χρόνο και έγιναν σε χρόνο κοντά στις εκλογές για ευνόητους λόγους. Τον προϋπολογισμό αυτόν αναίρεσε ο επόμενος υπουργός Αντώνης Σαμαράς, ο οποίος υπήρξε και αυτός που τελικά εγκαινίασε το καινούργιο μουσείο.
Επί της ουσίας λοιπόν ουδέν νεώτερον στον πολιτισμό τα χρόνια της Νέας Δημοκρατίας. Οι θεσμικές αλλαγές που εξαγγέλθηκαν δεν έγιναν και η πολιτιστική πολιτική αναλώθηκε σε κινήσεις εντυπωσιασμού όπως ο επαναπατρισμός αρχαίων, ή οι εξαγγελίες δημιουργίας καινούργιων κτηριακών μονάδων, όπως το Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης στο Φιξ το οποίο βέβαια κατέληξε σε φιάσκο. Ανίθετα οι άνθρωποι που συνδέθηκαν με τον πολιτισμό ως αξιωματούχοι όπως ο Χρήστος Ζαχόπουλος ή ο Γιώργος Βουλγαράκης ενεπλάκησαν σε σκάνδαλα που συγκλόνισαν τη χώρα. Το επώνυμο σκάνδαλο ο πρώτος, την υπόθεση των Πακιστανών ο δεύτερος, καθώς και την υπόθεση του Βατοπεδίου. Μάλιστα με αφορμή αυτό σε μια συνέντευξή του είχε πει τη ρήση η οποία παραμένει σαν μνημείο αλλαζονίας: "Ότι είναι νόμιμον είναι και ηθικόν".
Η καινούργια κυβέρνηση ΠΑΣΟΚ μάλλον θα φέρει στο υπουργείο Πολιτισμού τη Μαρία Δαμανάκη, τομεάρχη πολιτισμού μέχρι τώρα. Υποδέχομαι τον ή την καινούργια υπουργό με πολύ μεγάλο σκεπτικισμό γιατί τα πράγμα δεν είναι εύκολα και, κυρίως, για να γίνει έργο στον πολιτισμό πρέπει να αλλάξουν πολλά και κυρίως νοοτροπίες, πράγμα όχι εύκολο μια και υπάρχουν πολλοί άνθρωποι βολεμένοι στη λιμνάζουσα κατάσταση για χρόνια.
Αλλά κυρίως αυτό που χρειάζεται είναι ένα: Να υπάρξει επιτέλους ένα όραμα για τα πολιτιστικά πράγματα που θα υλοποιηθεί απαρέγκλιτα, από το οποιοδήποτε πρόσωπο. Τέτοιο όραμα είχε μόνο η Μελίνα Μερκούρη από τα χρόνια της ίδρυσης του υπουργείου το 1977.
Update: Και το όνομα αυτού Παύλος Γερουλάνος! Ο καινούργιος υπουργός πολιτισμού, που ανακοινώθηκε το απόγευμα είναι κόντρα στις προβλέψεις ένας άνθρωπος που δεν έχει κάποια προηγούμενη επαγγελματική ενασχόληση με τον πολιτισμό, ούτε κάποια προηγούμενη κυβερνητική εμπειρία. Το βιογραφικό του είναι εδώ. Οι απαιτήσεις μας εξακολουθούν να είναι μεγάλες, το ίδιο και τα προβλήματα. Του εύχομαι κάθε επιτυχία όπως και στην υφυπουργό Άντζελα Γκερέκου
Παρασκευή 25 Σεπτεμβρίου 2009
Πολιτισμός 1
Μια που έρχονται λοιπόν και οι εκλογές είναι νομίζω καιρός να ασχοληθούμε με το φτωχό συγγενή της Ελληνικής πολιτικής σκηνής, τον πολιτισμό.
Η ΝΔ ήρθε στην εξουσία το 2004 με πολύ μεγάλες εξαγγελίες για τον πολιτισμό. Για πρώτη φορά από τη σύστασή του, το 1977, το υπουργείο πολιτισμού αναλήφθηκε από τον ίδιο τον πρωθυπουργό. Και αυτό, με βάση τις εξαγγελίες του, έγινε για να καταδειχτεί η σημασία που έδινε η νέα κυβέρνηση στον τομέα αυτόν. Αρωγούς του στο πολιτιστικό έργο είχε τότε τους Φάνη Πάλλη-Πετραλιά ως αναπληρώτρια υπουργό και τους Πέτρο Τατούλη, Γιώργο Ορφανό ως υφυπουργούς, με αρμοδιότητες τον καλλιτεχνικό τομέα ο πρώτος και τον αθλητισμό ο δεύτερος. Γενικός γραμματέας του υπουργείου τοποθετήθηκε ο Χρήστος Ζαχόπουλος, ο οποίος και τελικά από ό,τι φάνηκε είχε και τον ρόλο του γενικού δερβέναγα μια και ήταν αυτός που ήλεγχε τον ειδικό λογαριασμό από τον οποίο χρηματοδοτούνταν σχεδόν τα πάντα στο υπουργείο και ο οποίος τώρα που έχει καταργηθεί (από τη ΝΔ, να μην ξεχνιόμαστε μετά από τα πράματα και θάματα που βγήκαν στη φόρα με το σκάνδαλο Ζαχόπουλου) έχουν κλάψει μανούλες μια και ούτε λεφτά για χαρτί για τον εκτυπωτή δεν έχουν.
Το πρώτο διάστημα υπήρχε ένας ενθουσιασμός, μέχρι τα πράγματα να δείξουν προς τα πού κατευθύνονταν. Η πραγματικότητα φάνηκε περίπου ενάμισι χρόνο αργότερα όταν έγινε ο πρώτος ανασχηματισμός και ανέλαβε ο επόμενος υπουργός Γιώργος Βουλγαράκης. Το έργο που παρουσιάστηκε ήταν πολύ μικρό και περισσότερο για το θεαθήναι. Έγιναν πολύ μεγάλες εξαγγελίες οι οποίες έμειναν μετέωρες με πρώτη και κύρια την θεσμοθέτηση της Ακαδημίας Τεχνών, που ήταν ένα πάγιο αίτημα των ανθρώπων της τέχνης εδώ και δεκαετίες. Δημιουργήθηκαν κάποιες επιτροπές εργασίας που στελεχώθηκαν με ανθρώπους αναγνωρισμένης καλλιτεχνικής αξίας οι οποίες συνεδρίασαν πολλές φορές μέσα σε αυτά τα πέντε χρόνια της ΝΔ αλλά το έργο που παρήγαγαν δεν αξιοποιήθηκε. Έτσι οι βαρύγδουπες εξαγγελίες παρέμειναν απλά εξαγγελίες και η Ελλάδα έμεινε να είναι μια από τις λίγες χώρες στην Ευρώπη που οι καλλιτεχνικές σπουδές, με εξαίρεση τα εικαστικά, δεν έχουν πανεπιστημιακή διαπίστευση.
Στον πρώτο αυτό ενάμιση χρόνο της διακυβέρνησης της ΝΔ στο υπουργείο πολιτισμού επικράτησαν έριδες, λόγω και του γεγονότος ότι υπήρχαν πολλοί πολιτικοί προϊστάμενοι οι οποίοι διαγκωνίζονταν πώς θα επικρατήσει ο ένας του άλλου και θα προβληθεί περισσότερο. Αυτός που επικράτησε τελικά και παρέμεινε κιόλας στο πόστο παρά τις αλλαγές πολιτκών προϊσταμένων, ήταν ο Χρήστος Ζαχόπουλος, μέχρι την απόπειρα αυτοκτονίας του. Φάνηκε από τους πρώτους μήνες ότι η ανάληψη του υπουργείου από τον πρωθυπουργό ήταν απλά ένα επικοινωνιακό τρικ που καμμία ουσία δεν είχε και γι αυτό το λόγο δεν παρήγαγε και έργο. Ο πρωθυπουργός βρέθηκε στο υπουργείο μόνο δύο φορές (!) κατά τη διάρκεια της θητείας του σε αυτό.
Από τις αλλαγές που έγιναν στο πρώτο αυτό διάστημα σε επίπεδο προσώπων να σημειώσουμε την τοποθέτηση του Γιώργου Λούκου στο πόστο του επικεφαλής του Φεστιβάλ Αθηνών και του Στέφανου Λαζαρίδη στο πόστο του καλλιτεχνικού διευθυντή της Λυρικής Σκηνής. Ο πρώτος, ο οποίος και σήμερα παραμένει στο πόστο του κατόρθωσε να αλλάξει το φεστιβάλ και να το μετατρέψει σε έναν καλλιτεχνικό θεσμό με κύρος, σημαντικό στη ζωή της πόλης κάθε καλοκαίρι. Δεν ήταν εύκολο, ο κύριος Λούκος χρειάστηκε να συγκρουστεί πολλές φορές με λογικές που επικρατούσαν καθώς και με πολιτικούς ακόμα και μέσα από τη ΝΔ, όπως ο δήμαρχος Αθηναίων, ο οποίος γελοιοποιήθηκε. Αποτέλεσμα πάντως του έργου του κυρίου Λούκου είναι το γεγονός ότι ολόκληρη η πόλη έχει αγκαλιάσει αυτό το άνοιγμα του φεστιβάλ, το οποίο είναι από τα πλέον επιτυχημένα πράγματα που έχουν συμβεί.
Όσον αφορά το Στέφανο Λαζαρίδη και τη θητεία του στο τιμόνι της ΕΛΣ, αυτή δε στέφθηκε με επιτυχία. Ο κύριος Λαζαρίδης ήρθε με περισσή αλλαζονεία και σνομπισμό να επιβάλλει μια καινούργια τάξη πραγμάτων, μη λαμβάνοντας υπόψη του την πρότερη κατάσταση. Και τα όποια πολιτικά ερείσματα είχε εξανεμίστηκαν μέσα σε πολύ λίγο διάστημα, μια και το πάνω χέρι έλαβε ένα καινούργιο ισχυρό πρόσωπο στο ΔΣ της ΕΛΣ, ο κύριος Οδυσσέας Κυριακόπουλος. Η αναμόρφωση της ΕΛΣ που επιχειρήθηκε δεν απέδωσε καρπούς, μια και το διάστημα παραμονής του Λαζαρίδη ήταν μικρό, αλλά και γιατί επί της ουσίας η νοοτροπία δεν άλλαξε καθόλου. Η έλευση αμφιβόλου ποιότητας τραγουδιστών και συγκροτημάτων τα οποία χρυσοπληρώνονταν, αλλά και η αδιαφορία για το εγχώριο οπερατικό δυναμικό δημιούργησαν μια πολεμική η οποία στοίχισε τα μέγιστα.
Στα θετικά αυτής της περιόδου η υπογραφή της σύμβασης με το ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος για την κατασκευή του καινούργιου κτηρίου της ΕΛΣ αλλά και της Εθνικής Βιβλιοθήκης στο Δέλτα του Φαλήρου. Επιτέλους, ένα όνειρο δεκαετιών γίνεται πραγματικότητα. Ο χώρος του Ιπποδρόμου στο Φάληρο, παρά το αρνητικό γεγονός της μεγάλης του απόστασης από το κέντρο θα μετατραπεί σε ένα πολύ μεγάλο πολιτιστικό πάρκο και η γύρω περιοχή θα αναβαθμιστεί. Αρκεί βέβαια στην καινούργια Λυρική να μην επικρατήσουν τάσεις εξυπηρέτησης μιας οικονομικής ελίτ και μόνον και παραγωγής παραστάσεων προσβάσιμων μόνο σε αυτήν λόγω κόστους. Αυτό μένει να το δούμε.
Η ΝΔ ήρθε στην εξουσία το 2004 με πολύ μεγάλες εξαγγελίες για τον πολιτισμό. Για πρώτη φορά από τη σύστασή του, το 1977, το υπουργείο πολιτισμού αναλήφθηκε από τον ίδιο τον πρωθυπουργό. Και αυτό, με βάση τις εξαγγελίες του, έγινε για να καταδειχτεί η σημασία που έδινε η νέα κυβέρνηση στον τομέα αυτόν. Αρωγούς του στο πολιτιστικό έργο είχε τότε τους Φάνη Πάλλη-Πετραλιά ως αναπληρώτρια υπουργό και τους Πέτρο Τατούλη, Γιώργο Ορφανό ως υφυπουργούς, με αρμοδιότητες τον καλλιτεχνικό τομέα ο πρώτος και τον αθλητισμό ο δεύτερος. Γενικός γραμματέας του υπουργείου τοποθετήθηκε ο Χρήστος Ζαχόπουλος, ο οποίος και τελικά από ό,τι φάνηκε είχε και τον ρόλο του γενικού δερβέναγα μια και ήταν αυτός που ήλεγχε τον ειδικό λογαριασμό από τον οποίο χρηματοδοτούνταν σχεδόν τα πάντα στο υπουργείο και ο οποίος τώρα που έχει καταργηθεί (από τη ΝΔ, να μην ξεχνιόμαστε μετά από τα πράματα και θάματα που βγήκαν στη φόρα με το σκάνδαλο Ζαχόπουλου) έχουν κλάψει μανούλες μια και ούτε λεφτά για χαρτί για τον εκτυπωτή δεν έχουν.
Το πρώτο διάστημα υπήρχε ένας ενθουσιασμός, μέχρι τα πράγματα να δείξουν προς τα πού κατευθύνονταν. Η πραγματικότητα φάνηκε περίπου ενάμισι χρόνο αργότερα όταν έγινε ο πρώτος ανασχηματισμός και ανέλαβε ο επόμενος υπουργός Γιώργος Βουλγαράκης. Το έργο που παρουσιάστηκε ήταν πολύ μικρό και περισσότερο για το θεαθήναι. Έγιναν πολύ μεγάλες εξαγγελίες οι οποίες έμειναν μετέωρες με πρώτη και κύρια την θεσμοθέτηση της Ακαδημίας Τεχνών, που ήταν ένα πάγιο αίτημα των ανθρώπων της τέχνης εδώ και δεκαετίες. Δημιουργήθηκαν κάποιες επιτροπές εργασίας που στελεχώθηκαν με ανθρώπους αναγνωρισμένης καλλιτεχνικής αξίας οι οποίες συνεδρίασαν πολλές φορές μέσα σε αυτά τα πέντε χρόνια της ΝΔ αλλά το έργο που παρήγαγαν δεν αξιοποιήθηκε. Έτσι οι βαρύγδουπες εξαγγελίες παρέμειναν απλά εξαγγελίες και η Ελλάδα έμεινε να είναι μια από τις λίγες χώρες στην Ευρώπη που οι καλλιτεχνικές σπουδές, με εξαίρεση τα εικαστικά, δεν έχουν πανεπιστημιακή διαπίστευση.
Στον πρώτο αυτό ενάμιση χρόνο της διακυβέρνησης της ΝΔ στο υπουργείο πολιτισμού επικράτησαν έριδες, λόγω και του γεγονότος ότι υπήρχαν πολλοί πολιτικοί προϊστάμενοι οι οποίοι διαγκωνίζονταν πώς θα επικρατήσει ο ένας του άλλου και θα προβληθεί περισσότερο. Αυτός που επικράτησε τελικά και παρέμεινε κιόλας στο πόστο παρά τις αλλαγές πολιτκών προϊσταμένων, ήταν ο Χρήστος Ζαχόπουλος, μέχρι την απόπειρα αυτοκτονίας του. Φάνηκε από τους πρώτους μήνες ότι η ανάληψη του υπουργείου από τον πρωθυπουργό ήταν απλά ένα επικοινωνιακό τρικ που καμμία ουσία δεν είχε και γι αυτό το λόγο δεν παρήγαγε και έργο. Ο πρωθυπουργός βρέθηκε στο υπουργείο μόνο δύο φορές (!) κατά τη διάρκεια της θητείας του σε αυτό.
Από τις αλλαγές που έγιναν στο πρώτο αυτό διάστημα σε επίπεδο προσώπων να σημειώσουμε την τοποθέτηση του Γιώργου Λούκου στο πόστο του επικεφαλής του Φεστιβάλ Αθηνών και του Στέφανου Λαζαρίδη στο πόστο του καλλιτεχνικού διευθυντή της Λυρικής Σκηνής. Ο πρώτος, ο οποίος και σήμερα παραμένει στο πόστο του κατόρθωσε να αλλάξει το φεστιβάλ και να το μετατρέψει σε έναν καλλιτεχνικό θεσμό με κύρος, σημαντικό στη ζωή της πόλης κάθε καλοκαίρι. Δεν ήταν εύκολο, ο κύριος Λούκος χρειάστηκε να συγκρουστεί πολλές φορές με λογικές που επικρατούσαν καθώς και με πολιτικούς ακόμα και μέσα από τη ΝΔ, όπως ο δήμαρχος Αθηναίων, ο οποίος γελοιοποιήθηκε. Αποτέλεσμα πάντως του έργου του κυρίου Λούκου είναι το γεγονός ότι ολόκληρη η πόλη έχει αγκαλιάσει αυτό το άνοιγμα του φεστιβάλ, το οποίο είναι από τα πλέον επιτυχημένα πράγματα που έχουν συμβεί.
Όσον αφορά το Στέφανο Λαζαρίδη και τη θητεία του στο τιμόνι της ΕΛΣ, αυτή δε στέφθηκε με επιτυχία. Ο κύριος Λαζαρίδης ήρθε με περισσή αλλαζονεία και σνομπισμό να επιβάλλει μια καινούργια τάξη πραγμάτων, μη λαμβάνοντας υπόψη του την πρότερη κατάσταση. Και τα όποια πολιτικά ερείσματα είχε εξανεμίστηκαν μέσα σε πολύ λίγο διάστημα, μια και το πάνω χέρι έλαβε ένα καινούργιο ισχυρό πρόσωπο στο ΔΣ της ΕΛΣ, ο κύριος Οδυσσέας Κυριακόπουλος. Η αναμόρφωση της ΕΛΣ που επιχειρήθηκε δεν απέδωσε καρπούς, μια και το διάστημα παραμονής του Λαζαρίδη ήταν μικρό, αλλά και γιατί επί της ουσίας η νοοτροπία δεν άλλαξε καθόλου. Η έλευση αμφιβόλου ποιότητας τραγουδιστών και συγκροτημάτων τα οποία χρυσοπληρώνονταν, αλλά και η αδιαφορία για το εγχώριο οπερατικό δυναμικό δημιούργησαν μια πολεμική η οποία στοίχισε τα μέγιστα.
Στα θετικά αυτής της περιόδου η υπογραφή της σύμβασης με το ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος για την κατασκευή του καινούργιου κτηρίου της ΕΛΣ αλλά και της Εθνικής Βιβλιοθήκης στο Δέλτα του Φαλήρου. Επιτέλους, ένα όνειρο δεκαετιών γίνεται πραγματικότητα. Ο χώρος του Ιπποδρόμου στο Φάληρο, παρά το αρνητικό γεγονός της μεγάλης του απόστασης από το κέντρο θα μετατραπεί σε ένα πολύ μεγάλο πολιτιστικό πάρκο και η γύρω περιοχή θα αναβαθμιστεί. Αρκεί βέβαια στην καινούργια Λυρική να μην επικρατήσουν τάσεις εξυπηρέτησης μιας οικονομικής ελίτ και μόνον και παραγωγής παραστάσεων προσβάσιμων μόνο σε αυτήν λόγω κόστους. Αυτό μένει να το δούμε.
Εγγραφή σε:
Σχόλια (Atom)
